Tips voor het verminderen van opstandig, explosief of onrustig gedrag bij kinderen

Tips en kleine aanpassingen

Lees hier meer over het verminderen van opstandig, explosief of onrustig gedrag bij kinderen. Enkele kleine aanpassingen die vaak al zorgen voor meer rust, regelmaat en begrip en daardoor het afnemen van opstandig, explosief, verdrietig of onrustig gedrag bij kinderen.

De school is weer begonnen

Voor veel kinderen (en ouders) is het weer een spannende periode. Wennen aan het nieuwe ritme en weer die uitdaging om op tijd, met gepoetste tanden, gekamde haren, met schoenen én sokken en bij voorkeur zónder chocopasta-mond op school te verschijnen. Spannend voor de ouders, want.. wanneer moeten ze gymspullen meenemen? Moeten ze fruit meenemen of krijgen ze vandaag schoolfruit? Vandaag niemand op school? Oh ja, ze hebben studiedag. Oops. Voor de kinderen is het vaak nóg spannender. Hoe heet mijn nieuwe juffrouw ook alweer? Welke meester krijg ik vandaag? Moet ik vandaag op school eten of komt mama mij ophalen? Mag ik zelf naar de wc lopen of moet ik in deze klas om een ‘plasketting’ vragen?

Normale veranderingen in het gedrag

Al deze veranderingen, verwachtingen en onzekerheden kunnen bij kinderen veranderingen in het gedrag veroorzaken. Op school, maar meestal thuis, want ‘daar voel ik me veilig’. Opstandig gedrag, een driftbui hier en daar, in huilen uitbarsten, slecht eten. Weer eens wat vaker bij mama op schoot kruipen, wat extra aandacht vragen of nog even vijf keer uit bed komen voordat ik echt ga slapen. Veel kinderen laten de eerste dagen of misschien zelfs de eerste weken veranderingen in het gedrag zien en dit is logisch. Het is een manier om alle nieuwe prikkels te verwerken en om te gaan met alle veranderingen.

Extreme veranderingen in het gedrag

Sommige kinderen laten nog wat extremer gedrag zien door al deze veranderingen en hoge verwachtingen, ze plassen weer in bed of ontwikkelen zelfs tics of spraakproblemen (stotteren). Dit kunnen bijvoorbeeld kleuters zijn die én voor het eerst iedere dag naar school moeten, én naar zwemles gaan en daarna ook nog naar de verjaardag van tante Bep. Ook al díe prikkels moeten eruit. Ook deze gedragingen zijn vaak onschuldig en gaan vaak na een tijd vanzelf weer over.

TIPS – kleine aanpassingen

Soms kunnen kleine aanpassingen al voor voldoende verbeteringen zorgen.

  • Probeer meer rust(momenten) in te bouwen. Ook al is een ‘speelafspraak’ met een ander kindje nog zo leuk, soms is het beter om dit niet te doen. Moet die zwemles, gitaarles en turnwedstrijd allemaal nu? Soms is het beter om wat te minderen.
  • Wat voorbereiding maakt de hectische ochtend soms wat minder hysterisch. Kleren klaar leggen, brood smeren en zelf misschien een kwartiertje eerder opstaan. Hierdoor verloopt het ochtendritueel iets rustiger, waardoor de kinderen niet vol stress aan hun schooldag beginnen, mama niet vol rode vlekken op het werk verschijnt en papa niet op zijn sloffen.
  • Probeer er niet te veel aandacht aan te besteden, bijvoorbeeld bij opstandig gedrag, een boze bui, tics of een kindje dat zich opeens jonger gaat gedragen. Maak het niet groter dan het is. Wanneer je er meer aandacht aan besteedt, vragen stelt of juist boos wordt, heb je meer kans dat het gedrag verergert.
  • Gebruik thuis zoveel mogelijk overzicht, ritme en structuur. Maak visueel (bijvoorbeeld met een planbord) wat de kinderen vandaag moeten doen. Eén keer naar school? Twee keer naar school? Naar gymles of niet? Na schooltijd naar de opvang, naar tante Sjaan of naar oma Sjannie? Dit zijn allemaal vragen die in dat kinderkopje om kunnen gaan. Door het overzichtelijk te maken en ze voor te bereiden, breng je wat meer rust aan in deze hoofdjes.
  • Probeer iedere avond eenzelfde ritueel te volgen voor het slapengaan, ook al kom je toevallig op woensdag een uurtje later thuis omdat jullie nog even op verjaardag moesten bij tante Sjaan. Het vaste ritueel volgen, zorgt dan toch voor meer rust waardoor de meeste kinderen rustig kunnen inslapen. Je bent een uur later thuis, dus wil je de kinderen hup-hup-hup snel in bed leggen.. forget it, dat werkt averechts. Investeer liever even in het avondritueel en geloof me.. dan kun je daarna ontspannen gaan Netflixen.
  • Voor het slapengaan samen iets ontspannends doen, een mandala tekenen, een verhaaltje voorlezen of een rustig spelletje doen. Misschien wil je kindje wel iets vertellen over school. Of niet, dat is ook goed! Probeer niet ‘door te zagen’ over wat ze allemaal doen op school, wat de juffrouw heeft gezegd of wat ze morgen gaan doen.
  • Cliché maar waar; op tijd naar bed!

Gedrag komt ergens vandaan

Maar wat als deze gedragsveranderingen na een tijdje niet stoppen of verminderen? Wat als ze na twee maanden nog erger worden? Trek aan de bel. Koppel het in eerste instantie terug aan de juf of meester. Kinderen laten thuis vaak ander gedrag zien dan op school. Teruggetrokken en verlegen Sofietje is thuis een stuk mondiger en laat misschien wel opstandig gedrag zien. Wanneer kinderen thuis of op school echt zorgelijk gedrag laten zien, kunnen daar verschillende oorzaken voor zijn. Stel je voor dat je kindje zich opeens extreem vaak terugtrekt op zijn kamer, alleen wil zijn, niet wil praten en terneergeslagen is, dan is daar een reden voor.

Verschil tussen kinderen

Sommige kinderen uiten hun woede, verdriet, onzekerheid of strubbelingen vooral naar ‘binnen’ toe en andere kinderen naar ‘buiten’. Kinderen vinden het vaak moeilijk om woorden te geven aan gevoelens en emoties, dit uiten ze dan weer in gedrag. Misschien zegt Bram met zijn vechtpartijtjes wel ‘help me! Ik vind het allemaal veel te moeilijk op school’ en Eva zegt met haar huilbuien misschien wel ‘help me! Ik snap niks van die gedragsregels in het sociale contact met andere kinderen, hoe moet ik samenspelen?’. Heb ook oog voor de kinderen die zich opeens extreem vaak terugtrekken en stil zijn, de groep die hun strubbelingen naar ‘binnen’ toe verwerken. Zij roepen op een andere manier om hulp en die groep zien we vaak over het hoofd.

Overvraging en ondervraging

Sommige kinderen worden op school overvraagd en lopen op hun tenen. Het is allemaal te moeilijk, ze kunnen het niet bijhouden en deze frustratie moet er ergens (vaak thuis!) uit. Er zijn ook kinderen die juist worden ‘ondervraagd’, voor hen is het allemaal te makkelijk en zij hebben juist uitdaging nodig. Zij raken verveeld en ook deze frustratie moet er ergens (wederom vaak thuis) uitkomen. Mogelijke oorzaken van extreme gedragsveranderingen zijn bijvoorbeeld overvraging of ondervraging, maar ook bijvoorbeeld leerproblemen, leesmoeilijkheden (dyslexie), rekenproblemen (dyscalculie) of bijvoorbeeld aandachtsproblemen. Of is er misschien iets heel anders aan de hand? Speelt er iets in de thuissituatie? Papa en mama gaan misschien scheiden, oma is ziek, papa is ontslagen of mama is voor haar nieuwe baan opeens zo vaak aan het werk en dus afwezig. En zo is er nog een hele zolderkamer vol met mogelijke oorzaken.

Waar kan ik terecht voor hulp?

Wanneer veranderingen zoals afstemming met de meester of juf, meer structuur, overzicht, rust, regelmaat en vermindering van afspraakjes/sportclubs/verjaardagen en andere ‘moetjes’ tot geen verbeteringen leiden, kun je altijd aan de bel trekken. Maar waar dan? Waar kan ik terecht voor hulp of advies wanneer het gaat over de opvoeding en ontwikkeling van mijn kind? Lees meer hierover >> Hulp of advies bij de opvoeding en ontwikkeling van mijn kind – waar kan ik terecht?  <<

Blogs (met tips) die aansluiten bij dit onderwerp:

Tips om driftbuien te voorkomen

Onzekerheden en twijfels rondom opvoeden

Hoe ‘lees’ ik mijn kind? Het belang van luisteren, zwijgen en kijken

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *